Ислам жана Мекенди сүйүү
27.05.2020

Ислам жана Мекенди сүйүү

Алла Таала инсанды жаратканда туулган жерге болгон сүйүүнү бирге жараткан. Адамдын туулуп өскөн жерин сүйүүсү - анын табиятында бар. Ошондуктан, туулган жериң жер бетиндеги жерлердин эң жаманы болсо да, башка жерлерге караганда көзүңө жылуу көрүнөт. “Бака өзү чөлдө болсо да, көзү көлдө” дегендей, жер бетиндеги эң кооз, ажайып жерлерде жүрсөң да, туулуп өскөн жериң көз алдыңдан кетпейт. Бул - Алла Тааланын адам баласы менен бирге жараткан табигый сезими. Урматтуу, мусулман бир тууганым! Ислам дини - адам баласынын баардык жашоо мыйзамын ичине камтыган дин. Исламда – адамзаттын ишеними, сыйынуусу, адеп-ахлагы, мамилеси, жашоо тартиптери, баары ачык-айкын айтылган. Ушундай баалуулуктардын арасында “Мекенди сүйүү” да өзгөчө белгиленип айтылган. Ислам ааламында “Мекенди сүйүү – ыймандан” деген сөз маанилүү хадистердин катарында белгилүү. Бул сөз Пайгамбарыбыз (Алланын тынчтыгы жана саламы болсун) тарабынан айтылган хадис болбосо да, эл арасына кеңири тарап, Исламдын мекенди сүйүүгө үгүттөгөн дин экенин далилдеп келет. Анткени, Исламда ыймандан өткөн баалуу нерсе жок. Ыйман – бул, адамды капырлыктан мусулмандыкка, тозоктон бейишке кайтарат. Исламда адамдын кадыр-баркы ыйман менен өлчөнөт. Демек, мекенди сүйүү ыймандын бир бөлүгү катары эсептелсе, анда, бул өтө маанилүү иш экенин түшүнүүгө болот. Биз, мусулмандар кайсы бир иштин зарылдыгын билүү үчүн, алгач Пайгамбарыбыздын (Алланын тынчтыгы жана саламы болсун) жашоосуна көз чаптырабыз. Пайгамбарыбыз (Алланын тынчтыгы жана саламы болсун) мекенин кандай сүйгөн? Мекенин сактоо үчүн кандай мээнет кылган? Пайгамбарыбыз (Алланын тынчтыгы жана саламы болсун) Меккеде алгачкы динге чакыруусун баштаган кезде, капырлар динге катуу каршылык көрсөтүшкөн. Натыйжада, алгачкы динди кабыл кылган мусулмандар Меккени таштап, Мединага көчүүгө аргасыз болушкан. Ошондо, мусулмандардын акыры болуп Меккеден чыгып бара жаткан Пайгамбарыбыз (Алланын тынчтыгы жана саламы болсун) тоого чыгып, артына кылчая, Меккени карап, көзүнөн жаш кылгырып: “Оо, кереметтүү Мекке! Аллага касам ичип айтамын, Алланын жерлеринен эң жакшысы – сенсиң! Эгерде адамдар чыгарышпаганда, мен сени таштап кетпейт элем” – деп, өзүнүн туулуп-өскөн жерине болгон сүйүүсүн билдирген. Пайгамбарыбыз (Алланын тынчтыгы жана саламы болсун) Меккеден Мединага келди. Эми Медина Пайгамбарыбыздын (Алланын тынчтыгы жана саламы болсун) экинчи мекенине айланды. Бирок, Меккеден келген ар бир адамдан “Меккенин абалы кандай?” деп сурап турчу. Пайгамбарыбыз (Алланын тынчтыгы жана саламы болсун) башка жерлерге барып, кайра өз мекенине кайтканда аябай шашылчу. Шаардын үйлөрү көрүнүп калган кезде, улоосун теминип алдыга умтулчу. Аз эле күн көрбөй калган шаарын сагынып кетчү. Хайбар согушунан кайтып, Ухуд тоосуна жакындап калган кезде, сахабаларына кайрылып: “Мынакей, Ухуд көрүндү! Бул тоо – бизди жакшы көрөт. Биз – аны жакшы көрөбүз” – деп көзүнө жаш айланды. Урматтуу мусулман бир тууганым! Өз динин сактоо үчүн Мединага көчүп барган сахабалардын бир тобу, мекенге болгон сүйүүнүн күчтүүлүгүнөн ооруга чалдыгып калышкан. Абу Бакир Сыдык, Билал, Аамир сыяктуу бир топ сахабалар Мединага келгенде ооруп калышат. Бул туурасында Айша энебиз минтип айтат: Пайгамбарыбыз (Алланын тынчтыгы жана саламы болсун) Мединага жаңы келген кезде, Абу Бакир менен Билал катуу ооруп калды. Мен атама кирип абалын сурасам, ал: “Ар бир адамдын туулган жери өзүнө - нур, ар бир адамдын ажалы өзүнө - бут кийиминен да жакын экен” деп кайгыга батты. Мен анын абалын, айткан сөздөрүн Пайгамбарга (Алланын тынчтыгы жана саламы болсун) айтып келдим. Ошондо, Пайгамбар (Алланын тынчтыгы жана саламы болсун) колун көтөрүп: “Оо, Жараткан Алла, бизге Мекке кандай сүйүктүү болсо, Мединаны да ошондой сүйүктүү кыл! Оо, Аллахым, биздин ооруларды айыктыр жана Мединаны бизге берекелүү кыл! - деп дуба кылды.

Абдишүкүр ажы Нарматов