Кадыр түнү
21.05.2020

Кадыр түнү

Биз Куранды Кадыр түнү түшүрдүк. Кадыр түндүн улуулугун билесиңби? Кадыр түнү миң айдан да артыгыраак. Ал түнү Алланын буйругун аткаруу үчүн периштелер жана Жебирейил жер үстүнө түшөт. Ал түнү таң атканча тынчтык жана саламдашуу түн. (Кадыр сүрөөсү: 1-5-аяттар)

Айша энебиз (Алла андан ыраазы болсун) айтат: "Пайгамбарыбыз (Алланын тынчтыгы жана саламы болсун) айткан: "Рамазан айынын акыркы он күнүнүн так түндөрү Кадыр түндү издегиле".

Айша апабыз (Алла андан ыраазы болсун) айтат: "Пайгамбарыбыздан (Алланын тынчтыгы жана саламы болсун) сурадым, эгер Кадыр түндүн кайсыл түн экенин билип калсам кайсыл дубаны окуюн? Пайгамбарыбыз (Алланын тынчтыгы жана саламы болсун) бул дубаны окугун деди: "Аллохумма иннака ъафуввун тухиббул ъафва фаъфу ъанни" - "Оо, Аллахым! Өзүң Кечиримдүүсүң, кечиримдүүлүктү жакшы көрөсүң, кечиргиниң мени".

Абу Бакра (Алла андан ыраазы болсун) айтат: "Пайгамбарыбыздан (Алланын тынчтыгы жана саламы болсун) укканмын: "Рамазан айынын тогуз күнү калганда же жети күнү калганда же беш күнү калганда же үч күнү калганда же акыркы түнү Кадыр түндү издегиле".

Убада бин Самит (Алла андан ыраазы болсун) айтат: "Пайгамбарыбыз (Алланын тынчтыгы жана саламы болсун) Кадыр түнү кайсы түн экенин кабар берүү үчүн чыкты эле, ошол учурда мусулмандардан эки киши бир нерсени талашып, жаңжалдашып жаткан эле. Пайгамбарыбыз (Алланын тынчтыгы жана саламы болсун) айтты: "Мен силерге Кадыр түнүн кабарлап коёюн деп чыктым эле, бирок, баланча менен түкүнчө жаңжалдашып жаткан экен, аларга алаксып эсимден чыгып кетти. Эсимден көтөрүлгөнү да силерге жакшы болсо керек, көбүрөөк түндө ибадатка турасыңар, Кадыр түнүн издегиле тогузунчу жана жетинчи жана бешинчи түндөрү".

Ал түндүн Кадыр түн деп аталуу себеби: ошол түнү дүйнөнүн иштери тагдырланат жана өкүмдөр, ырыскылар, ажалдар ошол жылдан келерки жылга чейин Алла Таала тарабынан чегерилет. Негизи Алла Таала баардык макулуктардын тагдырын асман-жерди жаратуудан элүү жыл мурда эле тагдырлап жазып койгон.

Кадыр түнү Алла Таала бир жылдык тагдырды периштелерге билдирет. Бир жылдын ичинде кайсыл жерге ырайым болот, кайсыл жерге азап-апат болот бир дептерге жазып Жебирейилдин (Алланын саламы болсун) колуна тапшырат, бир жылдын ичинде ушул иштерди аткарасың – деп.

Бир жылдын ичиндеги боло турган өсүмдүктөр, ырыскылар жазылган дептер Микайилге (Алланын саламы болсун) тапшырылат. Бир жылдын ичинде канча жаан жаайт, кайсыл жерге жаайт, канча шамал жүрөт, кайсыл жерге жүрөт анын дептери Исрапилге (Алланын саламы болсун) тапшырылат. Бир жылдын ичинде канча адамдын өмүрү бүтөт, канча адамдын жанын алуу керек анын дептери Азирейилге (Алланын саламы болсун) тапшырылат. (Мушкатул Анвар).

Кадыр түнү периштелер жерге түшүүсүнүн себеби: Алла Таала Адамды (Алланын саламы болсун) жаратам дегенде периштелер мындай дешкен: Оо, Аллахым! Жер жүзүнө бузукулук кыла турган, бири-биринин канын төгө турган адамды жаратасыңбы? Биз мүмкүнчүлүгүбүз болушунча Сага аруулук айтып, алкыш айтып, Өзүңдү улуктап жатпайбызбы? Алла Таала айтты: Мен билген нерселерди силер билбейсиңер. (Бакара сүрөөсү: 30-аят)

Алла Таала периштелерди жерге түшүрүп пенделердин түн бою уктабай ибадат кылып жаткандарын көрсөтүп, бул пенделер силер айткандай эмес – деп, алардын туура эмес ойлорун билдирүү үчүн периштелерди жерге түшүрөт. Периштелер жерге түшүп алардын уктабай ибадат менен алек болгондорун көрүшүп, аларга салам айтышып, аларга кечирим тилешип, адам жөнүндө туура эмес сөздөрдү айтышкандары үчүн кечирим сурашат.

Бир рабаятта периштелердин жерге түшүүсүнүн себеби: Пайгамбарыбыз (Алланын тынчтыгы жана саламы болсун) дүйнөдөн кайтар убактысы жакындаганда, мен үммөттөрүмдөн ажырап калат экенмин, эми Алланын саламын үммөттөрүмө ким жеткирип турат – деп капаланып-кайгырып ыйлап олтурганда Алла Таала Кадыр сүрөөсүн түшүрүп, периштелер ар жылы Кадыр түнү түшүп Менин саламымды үммөттөрүңө жеткирип турат – деп Пайгамбарыбыздын (Алланын тынчтыгы жана саламы болсун) көңүлүн көтөрдү.

Имам Раази айтат: Кадыр түнү таң атканда Жебирейил (Алланын саламы болсун) периштелерге жар салып айтат: Таң атып калды тургула чыгып кетели – деп, периштелер айтышат: Оо, Жебирейил, бул улуу Кадыр түнү Алла Таала Мухаммеддин (Алланын тынчтыгы жана саламы болсун) үммөттөрүнө кандай мамиле кылды? Жебирейил (Алланын саламы болсун) айтты: Алла Таала бул түндө уктабай ибадат кылып чыккан пенделерине ырайым назарын салды жана алардын күнөөлөрүн кечирди, бирок, төрт түрдөгү адамдын күнөөсү кечирилбеди:

1. Дайым аракты калтырбай ичип жүрүүчүлөрдүн;

2. Ата-энесин нараазы кылгандардын;

3. Туугандары менен таарынышып катташпай жүргөндөрдүн;

4. Бир мусулманга үч күндөн ашыкча кек сактап, сүйлөшпөй жүргөндөрдүн. (Зубдатул Вааиъзин).

Бин Аббас (Алла андан ыраазы болсун) айтат: "Пайгамбарыбыз (Алланын тынчтыгы жана саламы болсун) айткан: "Ким, Кадыр түнү эки рекет намаз окуса, ар бир рекетине Фатиха сүрөөсүн бир жолу, Ихлас сүрөөсүн жети жолу окуса, салам бергенден соң жетимиш жолу (Астагфируллооха ва атубу илайхи) – деп айтса ошол ордунан турганда Алла Таала анын баардык күнөөлөрүн кечирген болот жана ата-энесинин да күнөөлөрү кечирилет жана Алла Таала бир периштени бейишке жөнөтөт, анын наамынан бейишке ошол окуган эки рекет намазы үчүн дарактар эгет, сарайлар курат, сууларды агызып коёт, бул дүйнөдөн кайтарында ошол ордун бейиштен көрмөйүнчө жаны чыкпайт".

Пайгамбарыбыз (Алланын тынчтыгы жана саламы болсун) айткан: "Ар жылы Кадыр түнү Алла Таала бир рахматын жер жүзүнө түшүрөт, ал рахматы чыгыштан батышка чейин баардык момундарга жетип бир аз артып калат. Жебирейил (Алланын саламы болсун) айтат: "Оо, Роббим, рахматыңды баардык момундарга бөлүп бердик, бирок, бир аз артып калды" дегенде Алла Таала айтат: "Ушул Кадыр түнү төрөлгөн капырлардын балдарына бөлүштүрүп бергиле!" Жебирейил (Алланын саламы болсун) калган рахматты Кадыр түнү капырлардын төрөлгөн балдарына бөлүп берет, ошол рахматтын шарапаты менен ошол түнү төрөлгөн капырлардын балдары Ислам динине кирип мусулман абалда дүйнөдөн кайтыш болот".

Шарият жана Тарикаттан терилген берметтер китебинен