Кадыр түн
25.06.2016

Кадыр түн

Кадыр түн Алла Таалаа тарабынан акыркы Пайгамбар Мухаммадга (Ага Алланын салам-салаваты болсун) жана анын үммөтүнө берилген белек. Бул түндө аткарылган ибадат - миң айлык ибадатка барабар. Пайгамбарыбыз (Ага Алланын салам-салаваты болсун) айткан: "Алла Таала Кадыр түндү менин үммөтүмө ырайымдуулук кылып берген, мындан башка үммөттөргө берилген эмес". Экинчи бир хадисте минтип айткан: "Силерге Рамазан айы келди. Анда бир кече бар, ал - миң айдан артыгыраак. Кимде- ким ушул кечеден куру калса, анда ал баардык жакшылыктан куру калат, бирок бул кечеден бактысыз адам гана куру калат".

КАДЫР ТҮНДҮН МААНИСИ: "Кадыр" деген сөз, ислам аалымдары тарабынан үч түрдүү чечмеленген: 1."Өкүм түнү" - деген маанини б.а. Алла Тааланын тагдырында өкүмү чыгарылган иштердин ажыратылган түнү деген маанини билдирет. Бул жерде айтылып жаткан "тагдыр" эзелки белгилеп коюлган өкүм-чечимдердин ачыкка чыгуусу болуп эсептелет. 2. "Кадыр-барктуулук, улуулук" - деген мааниде. 3. "Тардык, кысылуу" - деген мааниде. Мунун мааниси - бул түндө жер бетине түшкөн сансыз периштелерге жер тардык кылат. Кээ бир ислам аалымдарынын пикиринде, "кысылуунун" артында чоң жакшылыктар болот. Курандагы алгачкы аян, сүйүктүү Пайгамбарыбызга (Ага Алланын салам-салаваты болсун) Жабрайил периштенин катуу кысуусу менен башталган.

КАДЫР ТҮНДҮН УБАКТЫСЫ: Кадыр түндүн так убактысы айтылган эмес. Исламда кээ бир маанилүү иштердин убактысы так көрсөтүлгөн эмес. Мисалы: Жума күнүндөгү дуба кабыл болуучу убакыт, беш убак намаздын арасынан даражасы жогору болгон "ортоңку намаз", айтып туруп дуба кылса, дуба сөзсүз кабыл болуучу Алла Тааланын "Ысмы Аьзамы" ж.б. Бул нерселер адамдар өздөрү аракет кылып ибадат кылсын үчүн жашырылып коюлган. Ошол сыяктуу эле Кадыр кечеси да Рамазан айынын ичине жашырылган. Пайгамбарыбыз (Ага Алланын салам-салаваты болсун): "Кадыр кечесин Рамазан айынын ичинен издегиле", "Кадыр кечеси - Рамазандын так түндөрүндө", "Кадыр кечеси - Рамазандын акыркы он күнүндө" деген сыяктуу хадистерди айткан. Кадыр түн Рамазандын жы- йырма жетинчи түнүндө деген да айтымдар да бар.

КАДЫР ТҮНДҮН АРТЫКЧЫЛЫКТАРЫ: Бул түндө Куран түшүрүлгөн. Куран түшүрүлгөн деген сөздү Ислам аалымдары эки түрдүү чечмелешет. 1. Куран түшүрүлө баштады деген мааниде. Ыйык Куран аяттары Рамазан айында түшүрүлө баштаган. 2. Бул түнү Куран дүйнө асманына түшүрүлдү деген мааниде. Бул түндө жасалган ибадаттардын сообу - миң айлык ибадаттын сообуна барабар. Бул түнү Жабрайил (алайхис салам) баштаган периштелер жер бетине түшүп, таң атканча адамдарга салам-тынчтык тилеп турушат. Бул түнү кимде-ким ыклас менен ибадат кылса, анын өткөн күнөөлөрү кечирилет. Пайгамбарыбыз (Ага Алланын салам-салаваты болсун): "Кимде-ким кадыр түндү ишенүү менен сооп үмүт кылып өткөрсө, анын өткөн күнөөлөрү кечирилет" - деп айткан.

КАДЫР ТҮНДҮ КАНТИП ӨТКӨРӨБҮЗ: 1. Кадыр кечесинде ар ким мүмкүнчүлүгүнө жараша намаз окуусу керек 2. Куран окуй алгандар Куран окуп, окуй албагандар аны угуусу керек 3. Көп дуба кылуу керек. Айша энебиз Пайгамбарыбыздан (Ага Алланын са- лам-салаваты болсун): " Оо, Алланын элчиси, мен Кадыр кечесин таап калсам, кантип дуба кылайын" - деп сураганда, Пайгамбарыбыз (Ага Алланын салам-салаваты болсун): "Аллахумма иннака афуввун, тухиббул афва фаңфу анни" - деп, дуба кылгын деген. Дубанын мааниси: "Аллахым, Сен Кечиримдүүсүң, кечиргенди жакшы көрөсүң, мени да кечир" 4. Куран аяттарын, хадистерди жана башка диний маалыматтарды угуу керек 5. Өткөн күнөөлөргө тооба кылуу керек 6. Алланы зикир кылуу керек 7. Өзүң жана өткөндөр үчүн дуба кылуу керек