Усул хадис китеби
31.08.2020

Усул хадис китеби

Ислам динибиздин шарияты негизинен Куран жана сүннөттөн алынары маалым. Куранды чечмелеп, анын өкүмдөрүн түшүндүрүүдө сүннөттүн орду чоң. Мисалга алып карай турган болсок, намаз окуу Куранда буйрулган. Бирок, анын убакыттары, рекеттери жана кандай окуу тартиптери сүннөт менен чечмеленип, көрсөтүлүп берилген. Демек, шарият өкүмдөрүн сүннөтсүз элестетүүгө болбойт.

Сүннөт өзгөрүлбөй, алымча-кошумча кылынбай, так, туура боюнча үммөткө жетүүсүнө кам көрүлүп: “Ким жалганды токуп, анан анысын менин атымдан хадис деп таркатса, тозоктон өзүнө орун камдай берсин” – деп айтылган.

Сүннөттүн шарияттагы ордун жакшы билген аалымдар, ага өтө кылдат мамиле кылып, тыкыр изилдешкен. Хадис деп айтылган ар бир сөздү миң калчап, ким айткан, ким уккан, ким жеткирген, ким амал кылган, кыскасы, ийне-жибине чейин тактап, иликтеп чыгышты.

Бул илим, хадистерди жана жалпы эле дин өкүмдөрүн туура түшүнүүнү максат кылган ар бир илим талап кылуучу окуй турган зарыл илим.

Колуңуздардагы “Усул хадис” китеби мусталах илими тууралуу жазылган “Ал-Манзумат ал-Байкуния” аттуу китептин кыргыз тилиндеги котормосу. Буга чейин диний китептердин бир канча котормолору кыргыз тилинде жарык көрүп келген. Бирок, усул хадис илимине тиешелүү китептердин биринчи ыр түрүндө котормосу мына ушул китеп десек болот. Китеп окуучулардын усул хадис илимин терең түшүнүүсүнө мыкты өбөлгө болот деп ишенемин. Ошондой эле китептеги арабча ыр түрүндө берилген негизги бөлүгүнүн кыргыз тилине да ыр түрүндө жатык, түп нускага аябай жакын которулганын айтпай кетсек болбос.

Чубак ажы Жалилов.

24-май 2020-жыл