Азан жөнүндө кызыктуу маалыматтар (14-бөлүм)
11.01.2022

Азан жөнүндө кызыктуу маалыматтар (14-бөлүм)

Аппан саппан, сап рааст

Айт намазы үчүн азан жана коомат айтылбайт. Себеби азан парз намазынын убагы киргендигин жарыялоо үчүн айтылат. Ал эми коомат болсо парз намаз башталгандыгын билдирүү максатында айтылат. Айт намазы биринчиден парз намаздарынын түркүмүнө кирбейт, экинчиден айт намазынын убагы болгондугун билген эл, атайын чогулуп намаз окууга даяр болуп турат. Андыктан бул намазга азан чакырылбайт.

Биздин журтта айт намазы башталаарда “Аппан, саппан”, “сап раааст” деп айтуу адаты бар. Бул кайдан келип чыккан деген суроо туулуусу табигый.

Маалым болгондой, шариятта жамаат менен окула турган намаз башталаарда имамдын жалпы коомдун намазга сапка туруусун көзөмөлдөөсү бар.

Жогоруда бул маселе боюнча бир топ хадистерди далил катары айтып өттүк.

Айт намазы да имамга уюп, жамаат менен окула турган намаз. Андыктан намаз башталгандыгын билдирүү жана коомдун сапка туруусун көзөмөлдөө керек. Ошол себептен жогорку “Аппан, саппан”, “сап раааст” сөздөрүн айтууга муктаждык келип чыккан. Чогулган жамаат көп болуп, имамдын билдирүүсү жана көзөмөлдөөсү жетишсиз болгондуктан бул амалды азанчылар аткарышкан.

Негизинен бул сөздөр (عَفْوًا صَفًّا) «афуан, соффан - кечиресиздер, сапка туруңуздар» деген арабча сөздөн жана (صَاف رَاست) «соф рааст – сапты ырастагыла, түздөгүлө » деген парсча сөздөрдөн келип чыккан. Анан бара-бара чыныгы формасы өзгөрүп кеткен. Албетте бул амал жакшы бидаат, бирок зарылдык жүзөсүнөн айтылса зыяны жок.

Даярдаган: Абибилла Кадырбердиев